Intermarium
  • 4202
  • Балта-чарнаморская супольнасьць: яе значэньне ў сучаснасьцi i будучынi (ч. 2)

    ЧАСТКА ДРУГАЯ.
    УДЗЕЛЬНІКІ БАЛТА-ЧАРНАМОРСКАГА ХАЎРУСА:
    ВУЗКІ І ШЫРОКІ СЭНС

    Ў першай частцы нашага артыкула мы вызначылі, што цывілізацыйным прататыпам БЧС мусіць быць ВКЛ. Ў гэтай частцы вызначымся з магчымымі удзельнікамі праэкта і коратка іх схарактэрызуем.
    Каго я бачу сярод патенцыйных удзельнікаў БЧС? Гэтае пытаньне трэба абмяркаваць ў вузкім і ў шырокім сэнсе. Выходзячы з аналізу гэапалітычнага становішча і арыентацыі краін, дазволю сябе выдзяліць чатыры ўзроўні патэнцыйных удзельнікаў гэапалітычнага праэкта.

    Першы ўзровень

    Гэта ўзровень краін, якія прама належаць да цывілізацыі ВКЛ. Менавіта яны павінны быць сэрцам БЧС, фармаваць кірунак яго дзейнасьці. Паглядзім на гэтыя краіны.

    Украіна

    Гэапалітычнае становішча Украіны – адно з найбольш прываблівых ў Эўропе. Украіна кантралюе не толькі самыя галоўныя транспартныя артэрыі БЧС, але і фактычна будзе яго галоўнай паўдзнёвай брамай. Анэксія Крыма сур’ёзна падрывае гэапалітычныя магчымасьці Украіны, але нават без гэтага краіна застаецца адзным з галоўных гульцоў на Балта-Чарнаморскім прасторе. Насельніцтва Украіны ў большасьці сваей канкрэтна успрымае сябе эўрапейцамі ў цывілізацыйным пляне і адносна каштоўнасьцяў. Дзьве перамогі народных нацыянал-дэмакратычных сіл шляхам прамой дэмакратыі робляць магчымай і рэальнай балта-чарнаморскую перспяктыву Украіны. Аграрны патенцыял Украіны дастаткова моцны, каб зябязпечыць прадавольчую бязпеку БЧС, а парты Адэсы і Южнага дазволяць нарэшце реалізаваць распрацоўку Балта-Чарнаморскага нафтавага калектара і адціснуць Расею ад эўрапейскага рынка нафтапрадуктаў.



    Беларусь

    Краіна знаходзіцца пад ўнутраннай акупацыяй, але не зважаючы на гэта адыгрывае сур’ёзную ролю ў фармаваньні Балта-Чарнаморскага простару. Нават не зважаючы на агульна прамаскоўскую лукашэнкаўскую палітыку, ў Беларусі сфармаваліся вельмі моцныя нацыянальныя сілы, якія канкрэтна ідэнтыфыкуюць сваю краіну з цыівілізацыяхй ВКЛ і гатовы за гэта змагацца. Гэапалітычнае становічша Беларусі падобнае да украінскага, за выняткам адсутнасьці вельмі важнага фактара – марскіх шляхоў. Ў эканамічным і гуманітарным пляне краіна вельмі залежная ад Расеі. Але моц нацыянальных сіл, якія пакуль што знаходзяцца ў меншасьці, дазваляе верыць, што пасля перамогі народнай рэвалюцыі беларусы не толькі падтрымаюць ідэю БЧС, але і стануць яе правадырямі. Беларускія нафтапераробныя заводы стануць адным з галоўных фактараў энэргетычнай бязпекі БЧС. Менавіта з гэтай прычыны Беларусь атрымае ці не найбольшую выгаду ад будаўніцтва Балта-Чарнаморскага нафтавага калектара – гэта значна павялічыць яе экспартныя магчымасьці ў сфэре нафтапрадуктаў.

    Балтыцкія краіны

    Краіны, якія ў 90-е г. 20-га стагодзя зрабілі тое, што не атрымалася зрабіць на Беларусі ды ва Украіне. Радыкальны разрыў з савецкім мінулым дазволіў невялікім балтыцкім краінам па суті выпярадзіць сваіх цывілізацыйных сяброў вельмі нашмат. Сёньня гэта найбольш скансалідаваныя ў нацыянальным пляне краіны Эўропы. Не зважаючы на параўняна невялікую тэрыторыю, яны адыграюць вельмі важную ролю ў кантрою над Балтыцкім морам, што павінна стаць адным з галоўных заўданьнёў БЧС. Ў першую чаргу гэта датычыць цёплых партоў Ліепая ды Вэнтспілс, якія знаходзяцца ў Латвіі і дазволяць БЧС кантраляваць не толькі сухапутныя, але і марскія перавозкі памеж Эўропай і Азіяй. Ў апошні час таксама важную ролю стаў адыграваць СПГ-цермінал ў Клайпядзе (Летува), які дапаможа краінам БЧС атрымаць доступ да скропленага газу і зьнішчыць расейскую газавую манаполію.

    Другі ўзровень

    Да гэтага ўзроўня належаць краіны, якія альбо маюць вельмі моцныя цывілізацыйныя сувязі з ВКЛ, альбо сталі натуральнымі паплечнікамі краін першага ўзроўня ў выніку сучаснага гэапалітычнага становішча.

    Польшча

    Адзін з галоўных гульцоў гэтага зроўня. Цывілізацыйная блізасьць да ВКЛ вызначаецца даволі доўгім часам супольнага пражываньня ў складзе Рэчы Паспалітай. Сёньня польскае грамадства ў цалам перажыла перыяд імпэрыялістчнага успрыняцьця сваіх цывілізацыйных сяброў па ВКЛ. Ў польскім грамадстве дамінуе канцэпцыя Гядройца-Мірашэўскага, адпаведна да якой падтрымка беларусаў і украінцаў азначае ўзмацненьне ўсходняй польскай мяжы. Апошні выступ Браніслава Камароўскага ва украінскім парлямэнцэ 9 красавіка падцьвярджае, што гэта пазіцыя не толькі большасьці грамадства, але і польскага ўраду. Палякі зразумелі, што каб адрадзіць гэапалітычны прастор Рэчы Паспалітай, трэба не ціснуць сяброў з ВКЛ, а супрацоўнічаць зь імі. Таму стаць удзельнікам БЧС – перш за усё ў інтэрэсах Польшчы, на гэта накіраваны яе гэапалітычныя імкненьні. Гэта выводзіць Польшчу на ўзровень эўрапейскага гульца першага парадка і стварае прадумовы дзеля таго каб закрапіць лідарства Польшчы сярод краін “Новай Эўропы” (перш за усё, сярод краін “Вышаградскай чацьвёркі”). Марскі порт Гданьська адыграе важную ролю не толькі ў дамінаваньні БЧС ў Балтыцкім моры. Адным з першых заўданьняў БЧС павінна стаць канчатковая рэалізацыя нафтаправода “Адэса-Броды-Гданьск”. Гэты праэкт дазволіць транспартаваць каспійскую нафту ў Эўропу праз порт Гданьска і дзеля пераробкі на беларускіх заводах для падальшага транспартаваньня нафтапрадуктаў ў Эўропу.
    www.epravda.com.ua/publications/2012/09/17/335683/

    Фінляндзія

    Пра гэтага удзельніка БЧС згадуюць вельмі нячаста. А памяж тым менавіта ён стварае для БЧС вельмі рэальную перспяктыву канчатковага дамінаваньня ў Балтыцы і узаемадзеяньня з другімі скандынаўскімі краінамі. Тым больш гістарычнае мінулае Фінляндзіі, таксама як і Польшчы і краін першага ўзроўня, павязана з імпэрскай асыміляцыяй (перш за усё расейцамі) і барацьбой нацыянальных сіл за незалежнасьць. Другімі славамі, гэта краіна, якая паўнасьцю падзяляе каштоўнасьці БЧС. Да гэтага трэба дадаць малавядомы факт таго, што Фінляндзія пасля разбурэньня Расейскай імпэрыі была адным з галоўных прыхільнікаў ідэі БЧС, якую тады агучыў Пілсудскі. Манэргэйм асабіста падтрымаў гэтую ідэю, а фінаскія дымляматы называлі беларусаў і украінцаў сваімі “натуральнымі паплечнікамі”. Сёньня Фінляндзія – адзін з найбольш перспяктыўных сяброў БЧС. Праз фінскія парты Ханка, Юкспіла і Торніа БЧС можа атрымліваць дэфіцытныя для большасьці яго краін тавары – папер, цэлюлюзу, дэрэвіну. Акрамя гэтага порт Хельсінкі магчыма выкарыстоўваць як альтэрнатыўны маршрут экспарту нафтапрадуктаў (перш за усё беларускіх) да краін Заходняй Эўропы.

    Грузія

    Краіна – натуральны паплечнік сяброў БЧС на Каўказе. Менавіта яна павінна стаць правадыром БЧС ў гэтым регіёне і ператварыць яго на Балта-Чарнаморска-Каспійскую супольнасьць. Дзеля гэтага ў Грузіі ёсьць усі прадумовы. Грузія – адзіная з усіх каўказкіх краін, якая заўсёды была арыентаваная менавіта на Эўропу. Ў грузінаў эўрапейскі мэнталітэт і эўрапейскі спосаб жыцьця. Гэта зрабіў Міхал Саакашвілі. На дадачу да гэтага грузіны зараз працягваюць змаганьне за сваю тэрыторыю супраць Расеі, якая дагэтуль не хоча адпусьціць маленькую, але ганаровую краіну. Праўлячая зараз ў Грузіі прамаскоўская кліка, якую ачолівае аліграх і крымінальнік на расейскіх грошах Іванішвілі, ня можа нічога зрабіць з эпохай Саакашвілі. Гэта датычыць як эўрапейскіх інстытутаў і барацьбы з карупцыяй, так і цывілізацыйнага неуспрыняцьця усяго саўковага і імпэрскага. Цёплыя марскія парты Батумі ды Поці будуць адыграваць самую важную ролю ў эканамічнай сувязі краін першага ўзроўня з Каўказам.

    Малдова

    Краіна прайшла цяжкі перыяд ў сваей постсавецкай гісторыі і нарэшцэ вызначыла свій гэапалітычны вектар на Захад ў цалам і на Румынію ў прыватнасьці. Малдова сінхронна з Грузіяй і Ўкраінай падпісала пагадненьне аб асацыяцыі з Эўразьвязам, чым фактычна засьведчыла выхад з арбіты ўплыву Крамля. Ды і ўвогуле сярод усіх заходніх краін Малдова шмат ў чым успрымалася вельмі праграсіўна. Напрыклад, краіна на самым пачатку свайго існаваньня чотка артыкулявала, што удзельнічала ў Другай сусьветняй вайне, а не ў “вялікай айчыннай”, пра якую далдоняць расейцы (напрыклад, Украіна гэта афіцыйна засьведчыла толькі некалькі дзён назад, 9 сакавіка 2015 года). Акрамя таго, Малдова мае супольны з краінамі БЧС інтэрэс адносна Прыднястроўя. Краіны БЧС (перш за усё Украіна) павінны быць зацікаўлены ў максімальна хуткім урэгуляваньні прыднястроўскага канфлікта, як рудымэнтарнага выніка імпэрскай палітыкі Расеі. Супольны гэапалітычны інтэрэс Малдовы і краін першага ўзроўня БЧС, а також супольныя каштоўнасьці робляць Малдову адным з найбольш перспяктыўных удзельнікаў БЧС другага ўзроўня.

    Трэці ўровень

    Да гэтага ўроўня належаць краіны, якія цывілізацыйна не адносяцца да ВКЛ, але маюць прямы гэапалітычны і эканамічны інтэрэс далучыцца да БЧС.

    Румынія

    Адна з найбольш важных краін заходняга Чарнамор’я. Яе далучэньне да БЧС будзе азначаць узмацненьне паўднёва-заходняй мяжы хаўруса – аднаго з найбольш уразлівых яго мясцоў. Зацікаўлянасьць Румыніі ў БЧС абумоўлена перша за усё невызначанасьцю яе паўнацэннай эўрапейскай перспяктывы. Будчы адным з найбольш маладых удзельнікаў Эўразьвяза, Румынія мае шмат сацыяльна-эканамічных і нацыянальных праблем. Гэтыя праблемы (перш за усё масавая міграцыя румынаў да краін “старой Эўропы”) не дае Румыніі ўвайсьці да Шангенскай зоны і канчаткова пакінуць сваё камуністычнае мінулае. Разам з тым параза прамаскоўскага Траяна Бэсэску сьведчыць аб накірунку румынскага грамадства да супрацоўніцтва з цывілізацыяй БЧС, а не з Масквой. Ў сучасгай сітуацыі БЧС будзе выглядаць дзеля Румыніі як перспяктыўны праэкт, ў якім краіна будзе адным з рэгіянальных лідараў. Інтэграцыя Румыніі ў БЧС таксама спросціць дзеля яе вельмі важную нацыянальную праблему – ітэграцыю з Малдовай, як удзельнікам БЧС. Хаўрус дамапожа з’яднаць дзьве часткі калісьці штучна раздзялённага Масквой народа. Ёсьць таксама і зацікаўлянасьць краін БЧС ў Румыніі. Далучэньне Румыніі дазволіць БЧС ўпрытул наблізіцца да Балканаў і уплываць на патэнцыйна выбуханебязпечныя балканскія рэгіёны, такія як Боснія і Косава. Эканамічны інтэрэс таксма прысутнічае: румынскі порт Канстанца значна наблізіць БЧС да Басфору і Дарданэлаў, такім чынам спрасьціцца гандаль з краінамі Сяродзямнага мора.

    Славакія

    Краіна знаходзіцца ў Цэнтральнай Эўропе, на заходняй мяжы з Украінай – адной з цывілізацыйна ўтвараючых краін БЧС. Галоўная гэапалітычная каштоўнасьць Славакіі – менавіта праз яе праходзіць найвялікшы газаправод БЧС – “Урангой-Памары-Ужгарад”. На дадачу да ужо існуючых прапускных магчымасьцяў Славакія падрыхтавала спецыяльны маршрут дзеля рэвэрснага пастачаньня газу да Украіны. Калі утварыцца БЧС, і гэтая газавая артэрыя з’яднаецца з магчымасьцямі СПГ-цермінала летвувісскай Клайпяды – БЧС будзе поўнасьцю кантраляваць транзіт газа ў Заходнюю Эўропу і зможа вырваць з рук “Газпраму” яго галоўны козыр – шантаж краін БЧС зупынкай пастачаньня газу з аднаго боку і ціск Эўразьвяза за невыкананьне транзітных абавязкаў з другога боку. Для Славакіі удзел ў БЧС таксама выглядае прывабліва – зараз краіна на сто адстокаў залежная ад расейскага газу, што прымушае ўрад Фіца манеўраваць, ў тым ліку і наконт украінскага пытаньня. Далучэньне да БЧС дазволіць Славакіі узмацніць сваі транзітныя магчымасьці і сваю ролю як ключавой транзітнай краіны Цэнтральнай Эўропы.

    Венргыя

    Краіна знаходзіцца ў палітычнай турбулентнасьці, падобнай да Румыніі. З аднаго боку пытаньне пра эўрапейскі вектар палітычнай артыентацыі ужо вырашана. З другога боку цывілізацыйная зьнявага краін Заходняй Эўропы да сваіх усходніх суседаў ў Венгрыі адчуваецца так, як нігдзе ў краінах “Новай Эўропы”. Неазадаваленьне насельніцтва ад дыскрымінацыйнай палітыкі ключавых гульцоў Эўразьвяза выкарыстовуецца рознымі палулісцкімі сіламі, за сьпіной якіх стаіць Масква. Не дзіўна, што на папулісцкіх лёзунгах і псэўдапатрыятычнай дэмагогіі ўладу ў Венгрыі атрымала прамаскоўская кліка, якую ачолівае Віктар Орбан. Кантравярсійныя заявы наконт венграў ва украінскім Закарпацьцю, стварэньне пляцоўкі для пуцінскай дэмагогіі пра “шахцёраў і трактарыстаў, якія перамаглі на Данбасе”, нарэшце – непрыкрыты палітычный эгаізм (ў горшым сэнсэ слова) – вось тое, што характэрызуе сёньняшні вянгерскі ўрад. Але Венгрыя ужо знаходзіцца ў сістэме, дзе значэньне маюць ня воля нейкага чалавека, а менавіта правіла палітычнай гульні. Таму імкненьні Пуціна зрабіць з Венргыі траянскага каня на мяжы з БЧС – безпярспяктыўныя. Таксама як і рэвэрансы Орбана ў сторану Крамля. Гэта чотка прадэманстравала рэакцыя вянгерскага грамадства на візыт Пуціна. Прамаскоўскі ўрад ў Венгрыі зьменіцца. І краіна стане замыкаючым элементам цэнтральнаэўрапейскага пояса БЧС. Разам з гэтым далучэньне Венгрыі да БЧС дазволіць хаўрусу не толькі узмацніць свой уплыў на Балканы, але і поўнасьцю кантраляваць Дунай – адну з важнейшых транспартных артэрый дзеля водных перавозак не толькі на простаре БЧС, але і ва усей Эўропе.

    Харватыя

    Краіна нядаўна далучылася да Эўразьвязу. Гэта быў вынік цяжкага і доўгага шляху, ў якім харватам давялося перамагчы не толькі камуністычнае мінулае, але і адзін з найбольш жывучых ў Эўропе імпэрскіх стэрэатыпаў. На пачатку гэтага шляху харватам давялося прайсьці крывавую вайну за незалежнасьць – вайну супраць сэрбскіх шавіністаў, за якімі непрыстойна стырчалі вуха Масквы. Сымбаламі гэтай перамогі сталі гераічная абарона харватскага горада Вукавар і ліквідацыя марыянэткавых псэўдадзяржаў “Сэрбская Краіна” і “Заходняя Боснія”. Сёньня харваты – найбольш нацыянальна скансалідаваны народ балканскага регіёна. Гэта значыць, што каштоўнасьці харватаў, выпакутаваныя ў гэраічнай барацьбе за незалежнасьць, супадаюць з каштоўнасьцямі БЧС. Таму ў Харватыі ёсьць моцны шанец стаць правадыром БЧС на Балканах. Эканамічна Харватыя стае для БЧС нязаменнай каштоўнасьцю, паколькі дазволіць кантраляваць вельмі вялікую частку Адрыятычнага мора (калі далучыць да гэтага Чарнагорыю – частка будзе яшчэ больш). А выкарыстаньне харватскага парта Рыека – дазваляе асвоіць новы накірунак гандлёва-эканамічнай палітыкі БЧС – прамы гандаль з краінамі Сяродземнага мора.

    Славенія

    Краіна таксама як і Харватыя, прайшла праз барацьбу за незалежнасьць ад Сэрбіі. Незалежнасьць славенцы атрымалі не так цяжка, як харваты, але таксама праз барацьбу. Каштоўнасьці краіны супадаюць з каштоўнасьцямі БЧС. Аб гэтым сьведчыць, напрыклад факт далучэньня Славеніі да Спаўдружнасьці Дэмакратычнага Выбара – прататыпу БЧС, ініцыяванага дзесяць гадоў назад Віктарам Юшчанкай і Міхалам Саакашвілі. Хача Спаўдружнасьць выявілася больш фрамальным аб’яданьням, яна не толькі выканала сваю галоўную ролю – разкалоць прамаскоўскую СНД. Далчуэньне Славеніі да Спаўдружнасьці засьведчыла яе зацікаўлянасьць ў БЧС (таксама, дарэчы, як і Румыніі). Зараз Славенія ў гэапалітычным пляне выглядае заціснутай сваімі суседамі, перш за усё Італіяй і Аўстрыяй. Далучэньне да БЧС дазволіць Славеніі вярнуцца ў вялікую палітыку і ўплываць на яе працэсы. Ў сваю чаргу БЧС ад такога удзельніка атрымае прамую мяжку з Італіяй, а славенскі порт Копер яшчэ больш узмацніць магчымасьці гандэлю БЧС з сяродзэмнаморскімі краінамі.

    Чацьвёрты ўзровень

    Да гэтага ўроўня адносяцца краіны, удзел якіх быў бы жаданы дзеля ператварэньня БЧС з рэгіянальнай сілы ў сілу сусьветнюю. Большасьць ў гэтых краін на першым этапе наўрадці будуць далучацца да БЧС. Але калі хаўрус запрацуе як регіянальная сіла – цалком верагодна далучэньне пералічаных ніжэй краін прынаймсі да нейкіх праэктаў БЧС, а магчыма і паўнацэнны удзед ў ім.

    Турцыя

    Адзін з галоўных сяброў БЧС на пауднёвым кірунку. Далучэньне Турцыі дазволіць БЧС не толькі кантраляваць пратокі Басфор і Дарданэлы. Гэта дазволіць БЧС дамінаваць ў Чарнаморскім рэгіёне нават з улікам анэксіі Крыма. Тут трэба таксама улічваць ролю Турцыі ў рашэньні крымскататарскага пытаньня, якое абавязкова узьнікне калі ў Расеі пачнуцца дезітэграцыйныя працэсы. Вельмі важным дзеля узмацненьня БЧС будзе таксама вайсковы фактар. Турэцкае войска сёньня – адно з найбольш моцных ў НАТА, і удзел Турцыі ў БЧС паставіць хаўрус на адзін узровень вайсковай магутнасьці з ключавымі палітычнымі гульцамі сьвятавой палітыкі. Ў эканамічным пляне далучэньне Турцыі адчыняе перад БЧС практычна бязмежныя магчымасьці гандалю і з Сяродземнамор’ям, і з Каўказам і з краінамі Малай Азіі. На дададчу да усяго гэтага Турцыя – ключавы элемэнт дзеля рэалізацыі праэктаў газаправода “Набукка” і нафтаправода “Баку-Тбілісі-Джэйхан”. Апошні праэкт ужо працуе. Калі ён з’яднаецца з Балта-Чарнаморскім нафтавым калектарам – Расея будзе канчаткова адціснута ад паставак нафты і нафтапрадуктаў ў Эўропу. БЧС трэба дамагчысь рэалізацыі газаправода “Набукка”, каб таксама кантраляваць пастаўкі прыроднага газа з Каспійскага рэгіёна ў Эўропу. Калі БЧС такое зробіць, ён вышвырне Расею не толькі з нафтавага, але і з газавага рынка Эўропы. Ўжо не кажучы пра тое, штоёв удзел Турцыі ў БЧС зьнішчыць ў зародку пуцінскую ідэю ператварыць правальны “Паўдны паток” на “Турэцкі паток”.

    Азэрбайджан

    Вельмі важаная краіна дзеля канчатковага ператварэньня БЧС ў Балта-Чарнаморска-Каспійскі хаўрус. Палітычная арыентацыя і традыцыйна добрыя адносіны Азэрбайджана з Турцыяй дазваляюць спадзявацца, што Азэрбайджан будзе зацікаўлены ў БЧС. Зараз Азэрбайджан ў гэапалітычным пляне заціснуты памеж Расеяй ды Іранам, на дадачу ў яго ёсьць вайсковы канфлікт з Арменіяй. Далучэньне да БЧС дазволіць Азэрбайджану вырвацца з гэтай гэапалітычнай заціснутасьці праз Грузію. Таксама гэта дазволіць Азэрбайджану узмацніць сувязі з этнічным родзічамі і традыцыйнмі сябрамі – туркамі. Дзеля БЧС далучэньне Азэрбайджана рашае два вельмі важных заўданьня. Па-першае, канчаткова прарывае гэапалітычную ізаляцыю Грузіі, якая знаходзіцца памеж Турцыяй і Азэрбайджанам. Калі Азэрбайджан далучаецца да БЧС, Грузія дзякуючы свайму гэапалітычнаму становішчу ператвараецца на магніт балта-чарнаморска-каспійскай інтэграцыі на Каўказе. Па-другое, БЧС атрымлівае прамы доступ да Каспійскага мора. Гэта не толькі стварае новыя магчымасьці транспартаваньня каспійскіх нафты і газу і гандалю з краінамі Каспійскага рэгіёна. Удзел Азэрбайджана дазволіць БЧС уплываць і на палітыку краін Каспія. Тут галоўным заўданьням БЧС будзе масімальна адціснуць Казахстан і Туркменістан ад супрацоўніцтва з Расеяй, паменшыць уплыў Масквы на гэтыя краіны. Канфлікт давокал Карабаха мусіць быць вырашаны за дапамогай БЧС карысьць Азэрбайджана. Дзеля Арменіі страта Карабаха павінна стаць платай за сістэматычную падтрымку Масквы.

    Швецыя

    Магчыма, найбольш нечаканы сярож запрапанаваных сяброў БЧС. Швецыя павінна стаць для БЧС на паўночным кірунку тым, чым Турцыя на паўднёвым. Гэта краіна, далучэньне якой да БЧС канчаткова закрапіць за хаўрусам кантроль да Балтыцкім морам. Ў выніку праэкт будзе зацэментаваны з дамінаваньням краін БЧС ў сэрцы эўрапейскай і сусьветняй палітыкі. Гэта дазволіць БЧС узяць пад кантроль ў тым ліку і маскоўскі газаправод “Паўночны паток” і эканамічна зьнішчыць яго, не зьвяртаючы увагу на гістэрыкі Расеі ці Нямеччыны. Магчыма, яшчэ некалькі гадоў таму усі б палічылі такую думку глупствам, але сёньня ў кантэксте расейскай аграсіўнай Швецыя была змушана адмовіцца ад сваей шматвякавой палітыкі “неўтручаньня” і узялася актыўна узмацняць сваё войска. Але зразумела, што сама Швецыя не здоляе выстаяць супраць агрэсіі. Таму калі яна ўбачыць на сваей мяжы моцны палітычны, эканамічны і вайсковы хаўрус – яна далучыцца да яго. Не апошнюю роль тут адыграе фактар суседства з Фінляндзіяй. БЧС атрымае ад далучэньня Швецыі таксама моцную эканамічную выгаду. Балтыйска-Чарнаморскі калектар атроымае доступ да партоў Гётэборга і Хёльсінборга, а адтуль – магчымасьці транспартаваньня нарвежскай нафты. Акрамя гэтага БЧС атрымае доступ да шведскага СПГ-цермінала ў Карлсхане, які ўжо зараз працуе з летувісскай Клайпядай. Далучэньне Швецыі да БЧС дазволіць значна павялікшыць гэтае супрацоўніцтва і такім чынам яшчэ больш зьменшыць уплыў расейскага газа.
    tyzhden.ua/Politics/113190

    Чэхія

    Перакананы, што шмат хто здзівуваўся, калі не убачыў Чэхію сярод трэцяга ці нават другага ўзроўня краін БЧС. Але ддзеля гэтага ёсьць некалькі прычын. Па-першае, чэхі натуральна налаштаваныя больш прамаскоўскі, чым іх сябры па Вышаградскай чацьвёрцы і другія краіны Цэнтральнай Эўропы. Па-другое, сёньня чэхі ў гэапалітычным пляне павярнуліся сьпіной да простару БЧС і больш глядзяць на Нямеччыну. Менавіта гэта не дазваляе мне прагназаваць далучэньне Чэхіі да БЧС раней, чым на чацьвёртым узроўні. Але калі БЧС запрацуе – гістарычная і цывілізацыйная прыналежнасьць адыграе свае. Калі Чэхія далучыцца да БЧС, чывілізацыйны простар Супольнасьці замкнецца. Усі краіны, якія уваходзяць ў простар памеж Нямеччынай і Расеяй будуць далучаны да хаўруса і выбудуюць моцную гэапалітычную вось “Паўноч-Поўдзень”. Чэхія бязмоўна выграе ад узмацненья сувязей са сваімі традыцыйнымі сябрамі – Польшчай, Славакіяй і Венгрыяй і атрымае новых сяброў, сярод якіх – краіны Каўказу і Скандынавіі, дачыненьнямі з якімі Чэхія сёньня грэбуе.

    Балгарыя

    Адна з найбольш прарасейскіх краін Балта-Чарнаморскага простара. Ў балграскім грамадстве дагэтуль вельмі папулярныя ідэі “расейцаў-вызваленцаў”, балгарскі ўрад быў адным з найбольш актыўных прыхільнікаў расейскай авантуры з газаправодам “Паўднёвны паток” і мякой рэакцыі на расейскую агрэсію супраць Украіны. Але уздел Балгарыі ў БЧС быў бы вельмі жаданы каб канчаткова замкнуць паўдзённа-заходнняе пабярэжжа Чорнага мора. Калі гэтага не зрабіць, Расея можа выкарыстаць Балгарыю як інструмэнт падрыву БЧС, паколькі менавіта на гэтым кірунку знаходзіцца самае слабае месца прапанованага хаўруса. Улічваючы таксама актыўную дзейнасьць Масквы ў Грэцыі, Масква спадзяецца падрываць простар БЧС менавіта на Балканах. За дапамгай трыкутніка “Балгарыя-Грэцыя-Сэрбія“. Таму ўлічваць балгарскі фактар вельмі важна дзеля таго каб існаваньне БЧС не страціла сэнс. Балгарыю няабходна зацікавіць далучэньням да БЧС. Адну з галоўных роляй ў гэтым павінна адыграць рэалізацыя краінамі БЧС газаправода “Набукка” праз Балгарыю. Гэты праэкт узманціь сувязь Балгарыі з краінамі БЧС і адначасова вельмі сур’ёзна паслабіць ў краіне ўплыў расейскага газу, а значыць і прарасейскі накірунак ў палітыцы балгарскага ўраду.

    Макэдонія

    Вельмі важная краіна дзеля ўплыву БЧС на Балканы і адцісненьня адтуль Расеі. Макэдонія таксама як і Харватыя і Славенія паўстала як незалежная краіна ў барацьбе з сэрбскім дамінаваньнем. Каштоўнасьці яе таксама супадаюць з каштоўнасьцямі БЧС. Пра зацікаўленасьць ў Супольнасьці гаворыць таксама далучэньне Макэдоніі да Спаўдружнасьці Дэмакратычнага выбара, пра якую мы ужо згадвалі. Ў гэапалітычным пляне далучэньне Макэдоніі да БЧС мае дзьве важлівыя мэты. Па-першае, трэба гэапалітычна “падпярэць” Балгарыю з Захаду, паколькі Расея, бязсумняўна, будзе імкнуцца прарваць БЧС менавіта ў гэтым кірунку. Па-другое, удзел Макэдоніі ў БЧС не дасьць Расеі скансалідаваць і аб’яднаць сілы двух сваіх галоўных марыянэтак на Балканах – традыцыйна прарасейскую Сэрбію і нетрадыцыйна прарасейскую Грэцыю. Гэта не толькі узмацніць БЧС, але і геапалітычна узмацніць саму Макэдонію. Што датычыць Косава, яго нельга далучаць да БЧС, паколькі гэта непаўнацэнная дзяржава. Але праз Макэдонію БЧС, бязумоўна, павінен уплываць на Косава, каб узмацніць ізаляцыю Сэрбіі ад Грэцыі, каб не дапусьціць прамаскоўскага альянсу на Балканах.
    Бязумоўна, да БЧС можуць уваходзіць таксама і другія краіны. Але толькі тыя, якія падзяляюць каштоўнасьці нашага хаўруса.

    Максім Несьцярэнка

    ЧАСТКА ТРЭЦЯЯ
    • нет
    • 0
    • +4

    48 комментариев

    avatar
    … чэхі натуральна налаштаваныя больш прамаскоўскі, чым іх сябры па Вышаградскай чацьвёрцы і другія краіны Цэнтральнай Эўропы. Па-другое, сёньня чэхі ў гэапалітычным пляне павярнуліся сьпіной да простару БЧС і больш глядзяць на Нямеччыну

    Глупства поўнае. Той хто гэта напісаў не валодае пытаннем аб якім спрабуе пісаць.
    Калі ў аўтара аналіз па астатніх краінах накшталт чэшскага, то ўся праца нічога ні вартая.
    +3
    avatar
    Еще тот вопрос…
    «У меня есть мечта, — признался Земан. — В долгосрочном будущем Российская Федерация будет членом Евросоюза. Если вам не нравится, думайте, что Евросоюз вступает в Российскую Федерацию.
    Он ведь большинством избран?
    +1
    avatar
    Он ведь большинством избран?

    Если бы эту пургу он нес во время выборов, то был бы последним в списке кандидатов, это во-первых.
    Во-вторых, это были первые всенародные выборы президента. Как и у нас, первый блин оказался комом. Сегодня в Чехии, Земан — персонаж для анекдотов и пародий.
    +2
    avatar
    Для знания таких тонкостей желательно быть в месте событий. Что автору естественно вряд ли под силу. Поэтому кмк и сделан вывод по внешним признакам. Сменится признак — сменится оценка.

    Однако вы как носитель более точных данных можете по ссылке на оригинал статьи откорректировать его мнение. (сюда он врядли заглянет)
    Это принесет пользу и знаниям автора и самому предмету обсуждения. )

    зы. Судя по фото Земан типичный представитель красной чумы. (хотя опять… можно ошибиться. биографию не изучал)
    +1
    avatar
    Интермариум для Чехии может быть интересен в случае, если пребывание в нем даст для страны реальный толчок вперед.
    Несмотря на хорошие макроэкономические показатели, в Чехии достаточно внутренних проблем. Решаются они медленно или вообще не решаются.
    Что бы склонить сегодня консервативное большинство чешского общества, на вступление в Интермариум, надо эту идею основательно просчитать и завернуть ее в привлекательную обертку.
    Эта работа для большой группы людей, а не автора-одиночки.
    +3
    avatar
    Работа такого плана начинается со сбора информации (для каждого участника Интермариума) о структурных проблемах экономики стран-участниц. Затем детальный анализ и просчитанное специалистами предложение о реальных преимуществах в новом образовании.
    +2
    avatar
    И как этим СОВМЕСНО УПРАВЛЯТЬ? :-D :-D :-D
    +1
    avatar
    Все Вы правильно пишите, пан Вульф.

    Эта статья — пример украинских тараканов. Есть аналогичные тараканы польские — они все Речь Посполитую воссоздают со столицей в Варшаве, и можно без левобережной Украины, но почему-то Познань Германии при этом взад не отдают :-). Есть тараканы словацкие — вокруг одни враги, фино-угры, евреи, и вообще всех купило НАТО. Есть тараканы венгерские — ну там ваще лес, хотя не без просветов.

    Поэтому наобщавшись много через нашу ФБ страницу с людьми из Интермариума могу ответственно заявить — наименьшие тараканы у беларусов, у них только цепные клопы :-). Потому без нас никто ничерта тут не создаст — к гадалке не ходи. На удивление толковыми, вменяемыми и верящими в идею оказались румыны, при чем в своей массе. Чего я не ожидал.

    Чехия лично для меня — это вообще лакмус Интермариума. Всегда надо задавать себе вопрос — а как к этому отнеслась бы Чехия? И если какая-то штука подходит для Чехии, то она подойдет и для всего Интермариума. Это эдакий «очищенный знаменатель», на который не влияют загоны ни по религии, ни по утраченным границам, ни по «братским народам». Еще в одной из первых статей по этой теме я описал роль Чехии в Интермариуме как "beacon of sanity" — «маяк разумности». Если идеи под него не подходят, значит они углубились в очередной ненужный загон.
    0
    avatar
    У Интермариума сегодня вырисовывается «несущая ось». Это Польша — Украина — Румыния (хотя сами они это пока плохо осознали). Эта ось имеет несколько общих универсальных характеристик:

    1) Антироссийская

    2) Консервативно-религиозная

    3) Про-американская (больше, чем про-европейская)

    4) С бОльшей регионализацией / весом провинций (что, соответственно, влияет на консерватизм)

    Это все хорошо, и может быть начальным толчком вперед, но на одном «антироссийстве» далеко не уедешь, да и не долго (россияне разыграют их со временем в лохотрон, подкидывая подачки то одному, то другому).

    Такая ось должна быть позже уравновешена своеобразной «прогрессивно-светской осью», которая будет опираться на примерно-следующие характеристики:

    1) Внерелигиозность (и соответственно меньшая консервативность)

    2) Прагматизм вместо антироссизма

    3) Сверх-урбанизированность (доминант столицы над регионами)

    4) Открытость к соседним рынкам — своеобразные мосты наружу из Интермариума.

    Под такие характеристики подпадают именно Чехия, Беларусь, и как ни странно Болгария. Хотя относительно Болгарии в Интермариуме у меня лично пока мнение еще не сформировалось. Венгрия, кстати, тоже, но она чуть более религиозна.
    0
    avatar
    А еще я свято верую в роль инфраструктурного скелета супер-узлов и транспорта для построения современной сети

    0
    avatar
    Сорри, накипело :-)
    0
    avatar
    Шаноўны спадару, я прасіў бы быць асьцярожней наконт «тараканаў». Вы, я бачу, не памятуеце, як Масква ў 17 стагодзі разам з Эўропай раздзялілі і разабралі Рэч Паспалітую беларусаў, украінцаў і палякаў.
    Ваш песымізм наконт таго, што на прасторе ВКЛ ніхто нічога не створыць — гэта лухта. Ў наступных частках артыкула я абмярковываю галоўныя накірункі палітыкі БЧС. Сярод іх, бязумоўна разкол Расеі і аслабленьне Заходняй Эўропы.
    0
    avatar
    Болгария — как Беларусь, многовековой чужой вассал. Кто покормит — тот и папа, кто потопчет — тот и муж. Тут все просто, будет Интермариуму интересно — берем, нет —нет.

    Венгрия — вообще в Европу с Марса сброшена, никто ее не понимает в прямом и переносном смыслах и никогда не поймет. Вычеркиваем. Плохо Вы знаете мадьяр, пане Волох. :-)
    0
    avatar
    Ой, пан Курманбек, вот люблю я мадьяр всем седрем :-), ничего не могу поделать. Слабость моя.

    У меня много знакомых венгров (ну как много, человек 10). Есть среди них один уже в возрасте еврей. Очень приятный собеседник, созваниваемся с ним по бизнесу часто. Вот он мне как-то говорил: среди венгров половина — паршивые люди, но вот другая половина — очень достойные. Сам, хоть давно в Венгрии не живет, но без конца туда ездит.

    Тут дело сложное. Не надо их судить по их «внешней политике». Это все одно как судить нас по внутренней :-). Будем казаться приличным овном :-) — со сбитыми шарами и толпами политических.

    До Трианона венгры были весьма продвинутым народом. Первый в Европе трамвай, они были одним из инициаторов и лидеров Ренессанса в архитектуре. Со славянами и валахами они очень не плохо уживались — разные сербы, хорваты, валахи являются национальными венгерскими героями.

    Венгры стали жертвой своего же «успеха». Дело в том, что кажется в 1848 году, когда был этот знаменитый год революций по Европе, венгры устроили национальное восстание против австрийцев (заодно демократическую революцию). Австрияки сами их подавить не могли, вызвали русских. Те пришли и всех порубали. Но! Это восстание заставило австрияк почувствовать силу венгров и они добились себе привилегированного положения: Австрию превратили в Австро-Венгрию. Проблема в том, что это залжило мину замедленного действия, поскольку поставила венгров в противоречие с остальными народами империи, которое со временем только нарастало. Трианон стал справедливым наказанием для венров за то, что они сами блокировали реформирование А/В. В итоге потеряли больше.

    Венгры во многом идентичны тем полякам, которые плачут по утерянным Всходним Кресам и не очень-то воспринимают беларусов и украинцев за людей. Но и в Польше, и в Венгрии эти люди на проигрывающей стороне истории.
    0
    avatar
    Co do Trianon wyobraż sobie że Rosja zagarnia 2/3 terytorium Białorusi- też byście długo płakali.
    0
    avatar
    Украину на сегодня вычеркиваю. Для меня все стало ясно с этим недогосударством, когда прошла информация, что из украинской генеральнйо прокуратуры украли золотой батон Януковича.

    Ну разве есть государство после этого? Там нет государство. Там воры от имени государства.
    -2
    avatar
    Вычеркивай, не вычеркивай… Только эта… в БЧС беларусам только мовным право голоса давать обещали. А не то эти(руяз) опять понаделывают, как в Беларуси за последние 25 лет.
    )
    +1
    avatar
    «Только эта… в БЧС беларусам только мовным право голоса давать обещали.»

    Позняковцы обещали?
    Ага, уже боюса… этих моуных националистов-маргиналов. Увесь аж трепяшчу.:))
    -1
    avatar
    Я лічу патрыётамі тых, хто ставіць перш за усё інтэрэсы нацыі 9а не абывацеляў, як Манро, ад яго тхне саўком). Таму скажу, што ў нас зараз ёсьць нават расейскамоўныя украінскія нацыяналісты, але яны не фыркаюць, а вывучаюць украінскую мову. Не бачу праблемы, калі яны размаўляюць па-расейску. Бо стаўшы нацыянальнымі нацыяналістамі, моўнымі нацыяналістамі яны стануць аўтаматычна.

    ЗЫ6 Манро казаў мне нейкае глупства пра этнічны нацыяналізм, хаця Бандэра якраз распрацоўваў прынцып палітычнага нацыяналізму (лёзнг «Воля народам! Воля чалавеку!»)
    І ідэя БЧС належыць не толькі Пілсудскаму, але і Манэргэйму, Данцову і Грушэўскаму.
    +1
    avatar
    Шаноўны спадару Зіг! Дзякуй Вам вялікі за тое, што разясьцілі тут мой артыкул. Сёньня на Цэнзаре з'явіцца трэцяя частка. Ласкава прашу абмярковываць і калі хочацке публікаваць яе таксама тут.
    З павагай, Максім.
    0
    avatar
    Шаноўны спадару, я зрабіў гэтую выснову па Чэхіі не толькі на падставе сусасных мяркавань, але і на падстве аналізу адносін украінцаў з чэхамі ў працах класікаў украінскага інтэгральнага нацыяналізма. Напрыклад, Паўло Штэпа на пачатку 60-х гадоў напісаў: «Чехи є москволюбами і тому не люблять українців за протистояння Московщині.» (книга «Московство»).
    Ў чэхаў ёсьць неякае іррацыянальнае прамаскоўскае чуцьцё, як і ў балгараў, якія дагэтуль дзякуюць Маскве за «вызваленьне» ад туркаў ці ў немцаў, якія дагэтуль лічаць што менавіта Масква дамапагла Нямеччыне аб'яднацца ў 1089 годзе. Хаця ёсьць сярод чэхаў і патрыёты, напрыклад сярод сучасных можу назваць Яраслава Пэшэка
    0
    avatar
    Пан Максим, наверное, «москволюбов» можно найти везде. Но в Чехии, как мне кажется, на данном этапе эта часть населения не превалирует. Может было раньше, может будет потом, но не сейчас. И пан Вульф тому свидетель, а он там живет.
    0
    avatar
    Спадар Вульф хоча сказаць, што ў сучасным канфлікце чэхі больш падтрымліваюць Украіну, а не Расею? Я як украінец гэтага не бачу. Па-другое, накірунак Чэхіі на больш цесные сувязі з Нямеччынай, а не з краінамі БЧС аўтаматычна робіць яе больш прамаскоўскай чым другія.
    0
    avatar
    Гэта менавiта так, а тое, што вярзе Земан — не пакажчык. Ён там ужо у ранзе шута гарохавага для чэхау.
    0
    avatar
    Справа не ў Зэмане. Я сказаў, дзе была крыніца маіх мяркаваньняў наконт чэхаў.
    Дарэчы, спасылку на трэцюю частку артыкула атрымалі?
    Прадублюю яшчэ раз: censor.net.ua/forum/768544/baltacharnamorskaya_supolnasts_yae_znachenne_suchasnasts_buduchyn_ch_3
    0
    avatar
    Не, ну все по классике.

    – Короче говоря, мадьяры – шваль, – закончил старый сапёр Водичка своё повествование, на что Швейк заметил:
    – Иной мадьяр не виноват в том, что он мадьяр.
    – Как это не виноват? – загорячился Водичка. – Каждый из них виноват, – сказанул тоже!
    0
    avatar
    Co do Węgrów to nie zgadzam się z tą opinią są inne narody w Europie do których idealnie pasuje to określenie.W Polsce Węgrzy cieszą się dużym szacunkiem.
    0
    avatar
    U wśystkich narodow, co żyly razem bardzo czasu jest niegacja jeden do jednego. Ale teraz muśime być razem prećiwko Moskwy.
    0
    avatar
    To był cytat, żart. Z Haszeka
    0
    avatar
    Прибалтов небудет в Интермариуме.
    0
    avatar
    Это вопрос :-)?

    Вам, естественно, виднее лучше, но мне кажется у них несколько иные интересы сейчас. Наличие Интермариума им будет выгодно, как и, скажем, Израилю. Но это не значит, что прибалты будут в него рваться. Я прав?
    +1
    avatar
    Прыблаты разумеюць, што іх ў Эўразьвязе лічаць непаўнацэннымі. Таму на першых парах яны будуць імкнуцца далучыцца да БЧС не выходзячы з Эўразьвязу. А калі Эўразьвяз расзпадзецца цэнтрам эўрапейскай цывілізацыі будзе БЧС
    -1
    avatar
    «Прибалтов небудет в Интермариуме.» — mam nadzieję że tak będzie.
    +1
    avatar
    Chto jest bratem dla Połakow? Jak że myslisz?
    0
    avatar
    Mógłbym napisać wprost kto jest bratem Polaków ale tego nie zrobię, bo wżniejsze jest dla mnie nie kto tylko dlaczego, także zachęcam do zerknięcia na historię Polski.
    0
    avatar
    А dlaczego Polacy nie lubią Litwę?
    0
    avatar
    Дарэчы, можна, калі ласка, ў гэтым артыкуле дадаць дзьве маіх спсылачкі:
    1) Ў блёку пра Польшчу: www.epravda.com.ua/publications/2012/09/17/335683/
    2) Ў блёку пра Швецыю: tyzhden.ua/Politics/113190
    0
    avatar
    Polacy lubią, nie lubią i są obojętni, ja należę do tych co nie lubi Litwy podchodzę emocjonalnie i pragmatycznie przynajmniej tak mi się wydaje.
    emocjonalnie — po 1945r drogi Polski i Litwy powinny się rozejść.
    pragmatycznie — region bardzo słaby militarnie i w fatalnym położeniu.
    +1
    avatar
    Cóż, to nie jest argument — «region bardzo słaby militarnie i w fatalnym położeniu.». Białoruś lub Ukrainę, lub Bulgaria jest jeszcze słabsza — i co z tego?
    0
    avatar
    Bo coś mi się wydaje że jeśli miałoby powstać Międzymorze to najpierw byłby to sojusz militarny a dopiero póżniej gospodarczy.
    Myślisz że Rosja tak poprostu wypuści ze swoich łap Białoruś.
    0
    avatar
    Оczywiście, że nie. Tak się dzieje, gdy sama Rosja będzie słaba i będzie to dla nas nie ma czasu.
    +2
    avatar
    Я вот согласен с паном Qzenek.

    Еще Джордж Фридман писал, что Прибалтика — не защищаемый узкий кусок земли. Слева Балтийский флот, справа Западный военный округ, сверху — Питер, снизу — Калининград, посредине — тонкая полоска земли. Уязвимый регион без какой-либо выгоды.

    При этом Россия может его без конца запросто дергать за поводок, разрушая Интермариум изнутри: Латвию и Эстонию — через этнических русских, а Литву — раздувая конфликт с поляками без конца.

    Беларусь — тоже уязвимый регион, но без нее не обойтись, а без Литвы — запросто.

    Потому имхо: Приоритет — Украина, Польша, Румыния. Вторая очередь — Беларусь, Вышешрад (все трое), Хорватия.
    +1
    avatar
    Прибалтика потрібна у складі БЧС аби мати вихід до портів Лієпайя і Вентспілс а також до терміналу у Клайпеді. Це як мінімум. І взагалі не можна залишати ніякий простір між Росією і Німеччиною без впливу. Інакше Москва буде займати ці ніші. Вплив росіян у Прибалтиці вважаю доволі незначним, у 2007 році їм добре дали по шиї в Таллінні, з того часу вони більше не відсвідчують.
    0
    avatar
    Jak myślisz dlaczego kraje bałtyckie używają nazy Bałtoskandia?
    +1
    avatar
    Nię wedm. Ja wedm tylko, że Unja Czernomorsko-Bałtycka potrebuje tych krajew.
    0
    avatar
    Ничего не нужно. Для того, чтобы делать торговый союз Интермариум не нужен. Достаточно быть в ЕС, или иметь специальное соглашение с ЕС, как это имеют Норвегия, Швейцария и вот сейчас пытается Украина. К портам Вентспилса и Клайпеды и сейчас доступ нормальный иметь можно.

    Интерариум нужен как внешнеполитический и военный союз. Военный Балтийский флот Интермариума все-равно будет в Польше.

    Может Прибалтика быть в Интермариуме? Конечно может. Но они не являются ни необходимым условием, ни даже дополнительным активом. Они только делают Интермариум слабее и уязвимие, чего на первых порах будет хватать и без них.

    ЗЫ. Должен Вам напомнить, что ВКЛ пошло на спад именно тогда, когда ввязалось защищать Прибалтику в Ливонскую войну. Надо знать, где стоит рвать пупок, а где стоит обождать.
    +1
    avatar
    На маю думку, сёньня менавіта краіны Балтыі найбольш нацыянальна скансалідаваныя. Ў гэтым іх моц. Таму раўняць гэтамі з часамі ВКЛ 1.0 нельга. Без Балтыцкіх краін БЧС не зможа зьнішчыць маскоўскі Паўночны паток і ўвогуле кантраляваць Балтыцкае мора. Тады Масква проста абайдзе БЧС Балтыцкім морам і зробіць прамы альянс з Нямеччынай, што для нас адзначае сьмерць (чарговы перадзел Рэчы Паспалітай)
    0
    avatar
    Без Балтыцкіх краін БЧС не зможа зьнішчыць маскоўскі Паўночны паток і ўвогуле кантраляваць Балтыцкае мора.

    А зачем нам, белорусам, «зьнішчыць маскоўскі Паўночны паток і ўвогуле кантраляваць Балтыцкае мора»? Только чтобы поднасрать москалям?:))

    Ды, нам для этого не нужна увогулле Прыбалтыка. Мы з макалями торговали торговать будем, при любых раскладах. Мы ж не украинцы, не пибылты. Мы хуже.:)) Мы как евреи.:)) Все что нам выгодно, то будм делать.

    Тады Масква проста абайдзе БЧС Балтыцкім морам і зробіць прамы альянс з Нямеччынай, што для нас адзначае сьмерць (чарговы перадзел Рэчы Паспалітай)

    Вы рассуждаете как в 17 веке.
    0
    У нас вот как принято: только зарегистрированные и авторизованные пользователи могут делиться своим мнением, извините.